Wetgever legt basis voor hervorming financiering sociale zekerheid

De wet van 18 april 2017 houdende hervorming van de financiering van de sociale zekerheid herbekijkt de financiering van de sociale zekerheid en van de geneeskundige verzorging.

Dat is een gevolg van verschillende grote hervormingen: de zesde staatshervorming, de verschuiving van de financiering van de sociale zekerheid van sociale bijdragen naar andere financieringsbronnen, en de herziening van de begrotingsdoelstelling voor geneeskundige verzorging.

Zo heeft de zesde staatshervorming tot gevolg gehad dat heel wat uitgaven van de sociale zekerheid sinds 2015 zijn overgedragen naar de deelstaten. Die overdrachten moeten budgettair neutraal verlopen en dus moeten de uitgaven en de ontvangsten die er tegenover staan uit de rekeningen van de sociale zekerheid worden gehaald. Ook de beslissing van de regering om structureel de loonlasten te verlagen en de financiering van de sociale zekerheid minder zwaar te laten doorwegen op de factor arbeid (taxshift), zorgt voor heel wat aanpassingen.

Duurzaamheid, responsabilisering en vereenvoudiging staan centraal. De nieuwe wet zorgt onder andere voor een vereenvoudiging van de alternatieve financiering. Er zijn drie types van overheidsfinanciering:

een alternatieve financiering (voorafname op verschillende fiscale inkomsten; onder andere compensatie van bepaalde verminderingen van sociale bijdragen);

een transparante en responsabiliserende evenwichtsdotatie waarvan het bedrag elk jaar wordt vastgesteld, per stelsel van de sociale zekerheid (doel is om eventuele tekorten te dekken zonder overschotten te creëren);

een klassieke rijkstoelage die tot doelstelling heeft tussen te komen in een duurzame financiering van de solidariteitsuitgaven (de toelage kan toenemen om de vergrijzingseffecten in aanmerking te nemen, binnen een verantwoordelijk eindeloopbaanbeleid).

Om het financiële en budgettaire beheer van de sociale zekerheid te verbeteren worden de Commissies Financiën en Begroting (CFB, voormalige Commissie voor Financiële problemen bij de RSZ en bij de RSVZ) ingericht bij de RSZ en het RSVZ.
De commissies gaan maand na maand de eventuele ontsporing van uitgaven na en verwittigen de regering hiervan. Ze vragen ook verduidelijkingen en eventuele correctiemaatregelen aan de respectievelijke betrokken beheerscomités. De CFB's maken ook een analyse van de evoluties van uitgaven en ontvangsten (prijs en volume-effecten) en ze onderzoeken de uitvoering van de regeringsmaatregelen.

Deze technische wet met budgettaire bepalingen treedt retroactief in werking op 1 januari 2017.

Bron: Wet van 18 april 2017 houdende hervorming van de financiering van de sociale zekerheid, BS 28 april 2017, p.54106;